เทคนิคดูแลตัวเองหลังทำจมูก 14 วันแรก ห้ามกินอะไร? นอนท่าไหน? เช็ดแผลอย่างไรให้แห้งไวไม่ติดเชื้อ

ยินดีด้วยครับ! ตอนนี้คุณผ่านด่านที่ยากที่สุดคือ “การผ่าตัด” มาแล้ว แต่รู้ไหมครับว่า… ความสวยของจมูกใหม่นั้น “ฝีมือหมอ 50% อีก 50% คือการดูแลตัวเอง” ครับ

ช่วงเวลา 14 วันแรก (ก่อนตัดไหม) ถือเป็นช่วง Golden Period ที่สำคัญที่สุด ถ้าดูแลดี แผลแห้งไว ทรงจมูกก็จะเข้าที่เร็ว สวยเป๊ะตามที่วางแผนไว้ แต่ถ้าละเลยหรือเผลอทำพฤติกรรมต้องห้าม อาจเสี่ยงแผลอักเสบ หรือจมูกเบี้ยวเอียงได้เลย

วันนี้หมอสรุป “วิธีดูแลตัวเองหลังทำจมูก” แบบครบจบในที่เดียว มาดูกันครับว่าต้องทำตัวอย่างไรให้จมูกใหม่ของเราปลอดภัยที่สุด

1. การนอน นอนท่าไหนให้ “ยุบไว” และ “ไม่เบี้ยว”?

เรื่องการนอนเป็นสิ่งที่คนไข้กังวลที่สุดในช่วง 3-5 วันแรกครับ

• ท่าต้องห้าม ห้ามนอนคว่ำ หรือนอนตะแคงกดทับใบหน้าเด็ดขาด เพราะแรงกดจะทำให้ซิลิโคนเคลื่อนหรือเบี้ยวได้ง่ายมาก
• ท่านอนที่ถูกต้อง ควร “นอนหงายและหนุนหมอนสูง” (ประมาณ 45 องศา) ให้ศีรษะอยู่สูงกว่าระดับหัวใจ
  • Why? เพื่อใช้แรงโน้มถ่วงช่วยให้เลือดไหลเวียนลงมา ไม่ไปคั่งอยู่ที่ใบหน้า ช่วยลดอาการบวมช้ำได้ดีที่สุด
• ตัวช่วยลับ แนะนำให้ใช้ “หมอนรองคอ” (แบบที่ใช้บนเครื่องบิน) มาล็อคคอไว้ครับ จะช่วยกันไม่ให้เราเผลอพลิกหน้าตะแคงตอนหลับลึกได้ดีมาก

2. การประคบ เย็นก่อน หรือ อุ่นก่อน? (อย่าจำสลับ)

การประคบผิดช่วงเวลา อาจทำให้บวมกว่าเดิมได้นะครับ จำสูตรง่ายๆ ตามนี้

• 48 ชั่วโมงแรก (2 วันแรก) -> “ประคบเย็น”
  • ใช้น้ำแข็งใส่ถุง หรือ Gel Pack ห่อด้วยผ้าสะอาด ประคบบริเวณข้างแก้ม หน้าผาก หรือดวงตา (ห้ามวางทับสันจมูกโดยตรง!)
  • เพื่ออะไร? เพื่อให้เลือดหยุดไหล และหยุดอาการบวมไม่ให้ขยายวงกว้าง
• วันที่ 4 เป็นต้นไป -> “ประคบอุ่น”
  • ใช้ไข่ต้มสุกห่อผ้า หรือ Gel Pack อุ่นๆ ประคบบริเวณที่มีรอยช้ำ (เช่น ใต้ตา หรือแก้ม)
  • เพื่ออะไร? ความร้อนจะช่วยละลายลิ่มเลือดเก่า (รอยม่วงเขียว) ให้จางหายไปไวขึ้น

3. การทำความสะอาดแผล เช็ดอย่างไรให้แห้งไว ไม่ติดเชื้อ?

แผลผ่าตัดห้ามโดนน้ำเด็ดขาดจนกว่าจะตัดไหม! (ห้ามล้างหน้า ให้ใช้ทิชชูเปียกหรือโทนเนอร์เช็ดหน้าแทน) แต่แผลในรูจมูกต้องสะอาดเสมอครับ

อุปกรณ์ที่ต้องมี

1. น้ำเกลือล้างแผล (Normal Saline Solution) – ห้ามใช้น้ำประปาเด็ดขาด!
2. ไม้พันสำลี (Cotton Bud) ก้านเล็ก
3. ยาฆ่าเชื้อ (ขี้ผึ้ง) ที่หมอจ่ายให้

วิธีเช็ดแผล (ทำเช้า-เย็น)

1. จุ่ม Cotton Bud ในน้ำเกลือให้ชุ่ม
2. ค่อยๆ เช็ดคราบเลือดหรือน้ำเหลืองกรังๆ บริเวณปากแผลและในรูจมูกออกอย่างเบามือ (ห้ามถูแรง)
3. ใช้ Cotton Bud ก้านใหม่ (แบบแห้ง) ซับแผลให้แห้งสนิท
4. ทายาฆ่าเชื้อบางๆ เคลือบแผลไว้

ข้อห้าม หากมีคราบเลือดแข็งตัวเกาะแน่น อย่าพยายามแกะหรือดึงออกแรงๆ เพราะจะทำให้แผลฉีกและอักเสบได้ ให้ใช้น้ำเกลือประคบให้นิ่มก่อนแล้วค่อยเช็ดครับ

4. อาหารการกิน อะไรกินได้? อะไรคือของแสลง?

เรื่องปากท้องสำคัญมากครับ อดเปรี้ยวไว้กินหวาน เพื่อความสวยระยะยาวนะครับ

งดเด็ดขาด (อย่างน้อย 14 วัน – 1 เดือน)

• ของหมักดอง ปลาร้า, ผักดอง, ผลไม้ดอง (ตัวการทำแผลบวม แผลคัน และติดเชื้อง่ายที่สุด!)
• อาหารทะเล กุ้ง, หอย, ปู (เสี่ยงแพ้และคันแผล)
• อาหารรสจัด/เผ็ดร้อน จะทำให้เราน้ำมูกไหล ซึ่งน้ำมูกอาจปนเปื้อนแผลทำให้ติดเชื้อได้
• แอลกอฮอล์และบุหรี่ ควรงดให้นานที่สุด เพราะบุหรี่ทำลายเนื้อเยื่อ ทำให้แผลหายช้าและเสี่ยงเนื้อตาย ส่วนเหล้าทำให้แผลบวมฉุครับ

กินได้ แผลหายไว

• โปรตีนคุณภาพดี ไข่ต้ม (กินได้ครับ ไม่ใช่ของแสลง), เนื้อไก่, เนื้อปลา, นมถั่วเหลือง ช่วยซ่อมแซมเนื้อเยื่อ
• ลดบวม น้ำใบบัวบก, น้ำมะพร้าว, ฟักทอง, สาหร่าย
• ดื่มน้ำเปล่าเยอะๆ ช่วยขับของเสียและลดบวมได้ดีมาก

5. ข้อควรระวังอื่นๆ ในชีวิตประจำวัน

• ห้ามแว่นตากดทับ ใครสายตาสั้น ช่วง 1-3 เดือนแรก ให้ใส่คอนแทคเลนส์ไปก่อนครับ เพราะน้ำหนักแว่นจะกดทับสันจมูก ทำให้เป็นรอยบุ๋มหรือซิลิโคนเบี้ยวได้
• งดออกกำลังกายหนัก ช่วง 2 อาทิตย์แรก งดยกของหนัก หรือวิ่งกระแทกแรงๆ เพื่อป้องกันความดันเลือดสูงจนเลือดกำเดาไหล
• ระวังการไอ/จาม ถ้าคันจมูกหรืออยากจาม ให้พยายามอ้าปากกว้างๆ เพื่อระบายแรงดันออกทางปาก ลดแรงกระแทกที่จมูก

ความใจเย็นคือกุญแจความสวย

ช่วง 14 วันแรก จมูกอาจจะยังบวมๆ ยุบๆ ไม่เท่ากัน หรือดูทรงยังไม่ชัดเจน “อย่าเพิ่งจิตตกครับ” นี่คือกระบวนการปกติของร่างกาย

ขอแค่คุณมีวินัยใน วิธีดูแลตัวเองหลังทำจมูก ตามที่หมอแนะนำ กินยาให้ครบ เช็ดแผลให้สะอาด และไปตามนัดตัดไหม รับรองว่าแผลจะสวยแห้งสนิท และได้ทรงจมูกที่ปังคุ้มค่าการรอคอยแน่นอนครับ

มีคำถามเรื่องการดูแลแผล หรือมีอาการผิดปกติ? อย่าเก็บไว้คนเดียวครับ ทัก Inbox มาถามพี่พยาบาลหรือทีมแพทย์ของเราได้ตลอดเวลา เราพร้อมดูแลคุณจนกว่าจะสวยเข้าที่ครั